Balıkesir Edremit, kendisiyle aynı ismi taşıyan Edremit Körfezi'nden 10 km içeride yer alan bir ilçedir. Edremit'in sahil şeridinde 4 tane beldesi Altınoluk, Akçay, Güre ve Zeytinli turizm merkezleridir. Bir tarafı Kaz Dağları diğer tarafı Ege Denizi olan Edremit temiz havası ve plajlarıyla ziyaretçilere huzurlu bir tatil sunuyor.
Yakın Yerler
Nasıl Girilir ?
Şehrin 4 farklı giriş mevcut.
Çanakkale Edremit ; Ezine Üzerinden Ayvacık, Küçükkuyu Güzergahından gelinir 1,15 dk
Balıkesir Edremit : Balıkesir batı çıkışından karayolu ile edremite gelinebilir. 50 dk
Çanakkale Hanlar - Edremit : Çanakkale üzerinden 50 dk
İzmir, Ayvalık - Edremit : İzmir Menemen, dikili, Ayvalık ve Burhaniye üzerinden karayolu ile gelinir : 2 saat
Edremit'e 6 Km. uzaklıkta Truva Savaşlarından önce Lidya Kralı Krezüs'ün kardeşi Adramys kendi adıyla kurduğu Adramys adlı kenti, büyük İskenderden sonra Romalıların elinden alınana kadar o dönemin adalet örgütünün merkezi olmuştur.
İlçemiz hudutları içindeki kalıntılar arasında; Altınoluk Kasabası çevresin de Şahin Kale Ören ve mahzenleri ve Antandros Kenti, Manastır Çayı dolaylarında bir sağlık merkezinin kalıntıları, Ortaoba Köyü yakınlarında Paşasultan Zaviyesi (Diana Mabedi), Eski Tekke dolaylarında taban mozaiki bir aslan kalıntıları mevcuttur.
Osmanlı dönemi zamanında, (XV).yy'da Edremit'in tanınmış ulemalarından Yusuf Bin Habib için kesme taştan ve tek kubbeli olarak yaptırılan Kurşunlu Camii, Osmanlı Mimarisi son dönem özelliklerini taşıyan kesme taştan ve duvarları kademeli olarak inşaa edilen Eşref Rumi Camisi, moloz taştan dikdörtgen planlı olarak yapılan Emir Ali Türbesi mevcuttur.
Edremitli erkekler eskiden başlarına fes, üzerine mendile benzeyen bir sarık, sırtlarına çuhadan yapılmış uzun kollu bir cepken, bellerine meşin bir silahlık, aynı çuhadan bir don, ayaklarına kışın kalçın denilen bir deri tozluk, çizme yazın uzun koncuklu yün çorap ve ökçesi basık hafif yemeni veya tulumbacı denilen kundura giyerlerdi.
Kadınlar ise düğün ve merasimlerde dal ve üçetek elbise, başlarına pek meşhur altınlı fes giyerlerdi. Elbiseler dal elbise adı verilen pahalı kumaşlardan veya kadifeden yapılmış elbiselerdir. Bu elbiselerin üzerine pahalı ve parlak satenden yapılmış kıvraklar giyilir, başlarına da hacı üstlüğü denilen işlemeli bir başörtüsü örterlerdi. Ayrıca, kadınlar iş kıyafeti olarak çatal don denilen büyük bir şalvarı günlük giysilerinin üzerine giyerlerdi.
Bölgenin zengin oluşu, düğünlerin çok masraflı yapılmasına sebep teşkil ederlerdi. Cumartesi başlayan düğün çeşitli merasimlerle Perşembe günü akşamına kadar devam ederdi.
Çevrede zeybek oyunu çok meşhurdur. Mahalli güvende, Kaz dağı zeybeği, yeşil yaprak düğün havası ve koca arap oyunu havası pek oynanan ve beğenilen oyunlardır. Yöresel yemekler arasında keşkek, etli nohut, mantı, tatlılardan höşmerim başta gelmektedir.
Yöre halk edebiyatının ortak ürünü olan maniler, atasözleri, bilmeceler, yanılmacalar, söylence ve masal-öyküler yönünden zengindir. Maniler oldukça çok ve yaygındır. Ağıt söyleme geleneği çok azdır.
Söylenceler bakımından Edremit zengin bir kaynağa sahiptir. Kazdağı (İdadağı), Yunan mitolojisine göre Truva savaşının tanrılarca izlendiği yerdir. Pek çok söylencenin de kaynağıdır. Dünyanın ilk güzellik yarışması, Truva Savaşı, Parisli Oinone'nin sonu, Sarıkız vb. söylenceler birçok sanat yapıtına konu olmuştur.
Söylencelere göre, Sarıkız'ın gömüsü, Kazdağının zirvesi olan Sarıkız Tepesindedir. Bu gömü, Türkmenlerce kutsal sayılmaktadır. İlçemizde mevcut 5 Türkmen köyünün yanında, ülkenin çeşitli yörelerinden gelen Türkmenlerce, Ağustos ayı içinde ziyaret edilmekte ve üç gün, üç gece törenler yapıldığı söylenmektedir.
İlçemizde ilk kütüphane 3 Kasım 1960 tarihinde açılmıştır. Şimdiki modern binasına 1984 yılında taşınmıştır. Yeri 130m2'dir. Belediye tarafından verilmiştir. Bina Muzaffer Akpınar Vakfı tarafından yaptırılarak 99 yıl süreyle Kültür Bakanlığına kullanım hakkı tanınmıştır. Bina kaloriferlidir. Giriş katıyla beraber 3 kattır. Giriş katta Vakfa ait bir oda, kalorifer dairesi ve müdür odası, 1.katta bir memur odası ve çocuk bölümü 2.katta yetişkinler bölümü ile süreli yayınlar salonu bulunmaktadır.
2005 yılı istatistiklerine göre 18.649 adet kitap mevcuttur. 52 adet el yazması kitap vardır. 10.747 erkek, 15.911 bayan olmak üzere toplam okuyucu sayımız 26.658 kişidir. İlçemiz Kütüphanesine Üye sayısı :802' dir.
Mahalli gazeteler dışında ayrıca her gün iki adet günlük gazete alınmaktadır.2005 yılına günün önemine göre çeşitli kitap sergileri açılmış ve konferanslar verilmiştir.
Kütüphanemize bağlı 1983 yılında açılan Zeytinli Halk Kütüphanesi, 1994 yılında açılan Güre Halk Kütüphanesi ve 2000 yılı içerisinde açılan Akçay Halk Kütüphanesi olmak üzere toplam üç şube mevcuttur.
İlçemizde spor tesisi olarak, Şehit Hamdi Bey Stadyumu çim yüzeyli olup, faal durumdadır. 750 kişilik kapalı tribünü, 1000 kişilik portatif açık tribünü mevcuttur. Stadyumun yanında faal toprak yüzeyli etrafı çit telle çevrili futbol sahamız vardır.
İlçe Müdürlüğümüz spor kompleksi yanında her iki stadyuma hizmet veren sporcu soyunma odaları, hakem odası,doktor odası vardır. Yine aynı kompleks içinde yer alan ve Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğünce ihalesi yapılan ve 1995 yılında temeli atılan 1500 kişilik kapalı spor salonu inşaatının su basman işi bitmiş ancak ödeneksizlik yüzünden inşaat durdurulmuştur. 2004 yılı içerisinde ödenek çıkartılmış ve inşaatına şu anda devam edilmektedir. İlçemiz Zeytinli Beldesinde 1000 kişilik açık seyirci tribünü mevcut olup, hakem odası ve sporcu soyunma odaları vardır.
İlçemizde 1 Yelken İhtisas Spor Kulübü ve 1 Adet Atıcılık ve Avcılık Spor kulübü ile 11 adet spor kulübü mevcuttur. İlçemizde Amatör Süper lig, Amatör büyük, Genç, B. Genç ve Yıldızlar Körfez futbol grup müsabakalrı yapılmakta olup, futbol, basketbol, voleybol, judo, tekwando, yelken, atıcılık ve avcılık spor dallarında (bay-bayan) 600 lisanslı sporcu mevcuttur.
Resmi kurum ve kuruluşların katıldıkları Kaymakamlık Kupası Voleybol Bahar Turnuvası düzenlenmekte olup, judo ihtisas kulübü il birinciliği ve taekwon-da branşında ferdi olarak il birinciliği ve federasyon faaliyetine katılmaktadır.
Altınoluk Yelken İhtisas Kulübü il birinciliği ve federasyon kupası, laser ve optimus dallarında yelken faaliyetlerine katılmaktadır. Güre Belediye Spor kulübü basketbol takımı 2. ligde faaliyetlere katılmaktadır. Okulların tatil olduğu dönemde çocuk ve gençleri spora kanalize etmek amacıyla muhtelif branşlarda İlçe Spor Merkezi açılmaktadır. İlçemize has folklor ekibi yoktur. İlçemizde 11 adet matbaa mevcut olup, 2 adet günlük gazete mevcuttur. Kitapevi yoktur. Sanat galerisi olarak Tahtakuşlar Köyünde bir şahıs tarafından düzenlenen Özel Etnografya Müzesi mevcuttur.
1-PLAJLAR
A- AKÇAY: Edremit'e 9 km mesafedeki Akçay Mahallesi ve sahil şeridi başlı başına bir plajlar merkezidir. Akçay sahilinin her yerinden denize girmek mümkündür. Ayrıca Sarıkız Plajı, Edremit Belediye Halk Plajı ve Zeytinli Belediyesi halk plajı olmak üzere üç önemli halka açık plajı vardır. Ayrıca Akçay Turban Tatil köyü Plajı ücret karşılığı son yıllarda kısmen halka açılmıştır. Akçay bol ve soğuk artezyen suları ile üne kavuşmuştur. Bu soğuk su fışkırtan artezyenlere karanın dışında denizde de rastlanır ki bu Akçay'ımızın Türkiyede değil dünyada dahi zor rastlanır özelliğidir.
B-ALTINOLUK: Edremite 27 Akçaya 19 km mesafede bulunmaktadır. Sahil kesmi doğal plajlarla dolu olup tatil evleri, siteler ve konaklama tesisleri bulunmaktadır. Çok önemli bir turistik merkezimizdir. Havanın temiz ve bol oksijenli özelliğinden dolayı yöremizde Oksijen Çadırı olarak adlandırılır. Tıp çevrelerinin kalp ve astım hastalerına tavsiye ettikleri bir yerdir.
2-PİKNİK YERLERİ: Akçay, Altınoluk ve Güre Beldeleri ile Edremit ilçesi çevresinde sayısız piknik ve mesire yerleri vardır. Bunların en önemlileri aşağıda belirtilmiştir.
a-Pınarbaşı: Güre köyü sınırları içinde Akçay'a 6km. mesafede bir piknik yeridir. Yamaçdan akan bol ve buz gibi su yaz aylarında serinlemek için ideal bir köşedir. Orman Md. lüğünce işletilmektedir. Bol ağaçlı gölgeli bir piknik yeridir. Ağaç masalar ile dikkati çeker. Ayrıca piknik alanları içerisinde alabalık üretilen bir çiftlik bulunmaktadır.
b-Şahinderesi: Kaz Dağlarının A. oluk bölgesi eteğinde bulunmaktadır. A. oluk'u tepeden görür. Temiz kaynak suları olan bol ağaçlı bir piknik yeridir. Ayrıca konaklama tesisi ve restaurantı bulunmaktadır.
c-Çağlayan Piknik: Kızılkeçili köyü içinde olup Akçay'a 3 km. mesafededir. Büyük çınar ağaçları arasından akan serin deresi ile hoş bir piknik yeridir. Piknik yeri içindekafe ve restaurant işletmeçiliği yapılmaktadır. Kültür Bakanlığınca tescillenmiş olup 800 yıllık çınar ağacı burada bulunmaktadır.
d-Zeytinli Çay Bahçeleri: Zeytinli beldesi içinde bulunmaktadır. Büyük çınar ağaçları yaz aylarında kurumayan deresi ile serin bir yerdir. İçerisinde çay bahçesi işletmeciliği bulunmaktadır.
e-Hanlar(Handeresi): En çok rağbet edilen piknik yerlerindendir. Akçay'a 35 km. mesafededir. Ormanları bol ve soğuk suları ile dikkat çeker. Çok serin ve temiz bir havası vardır. Çevresinde lokanta vekafeler mevcuttur.
f-Mıhlı Çayı: Akçay' 25 km. mesafede A. Oluk-Çanakkale yolu üzerinde çevresi ormanlık bir dere kenarıdır. Yerli halk hıdırellez kutlamalarında burayı tercih eder. Sakin bir yerdir.
g-Şıp Şıp Dede:Edremit Akçay karayolundan Kadıköy istikametine sapılıp 2 km. içeridedir. Büyük çam ormanları arasında bulunan kayaların içinden damla damla akan su Edremit halkı tarafından kutsal bilinerekadak yeri olarak tanınmıştır. Ayrıca piknik yapılabilecek doğal güzelliklere de sahiptir.
h-Şarlak Çay Bahçesi: Akçay'a 5km mesafede Tahtaköy içerisinde bulunur. Büyük çınar ağaçları ile çevrili yüksek bir yerde bulunan içinde kafe ve lokanta hizmetleirinin verildiği bir yerdir. Son yıllarda yöre halkı ve turistlerce rağbet görmektedir.
ı-Küçüksu Piknik Yeri: A. oluk-Doyran Köyü istikametinde Altınoluk'a 4 km. mesafededir. Belediyeye ait bir yerdir. Çevresinde ayrıca şahıslara ait lokantalar vardır. A. oluk içme suyunu buradan temin eder. Alabalık ve bıldırcın speciali vardır. Halka açık olup piknik için para ödenmez.
i-Subaşı Piknik Yeri : A. Oluk-Doyran köyü istikametinde A. Oluk'a 4 km mesafede küçük su piknik 4 km mesafede Küçük su piknik yerinin hemen altında bulumaktadır. Lokantaları mevcut olup ay- rıca piknik yapıla bilir.
j-Güre Gelinçamı Piknik Yeri : Güre köyüne 3 km mesafede halka açık piknik yeridir. Güreden itibaren yeni açılan yol ile ulaşılır. Alışveriş imkanı bulunmadığı için hazırlıklı gitmek gerekir. Bu piknik yeri manzarası ile ünlüdür. Her yıl Güre Belediyesince yapılmakta olan Sarıkız etkinliklerinin bir bölümü burada yapılmaktadır. Bu bölümde Sarıkız yemeği yapılmakta ve mevlüt okunmaktadır. Bu etkinlikler her yılın Ağustos ayında yapılmaktadır.
SAĞLIK TURİZMİ
GÜRE KAPLICALARI : Edremit'e 12, Akçay'a 3 km. mesafededir. Akçay-Çanakkale karayolları üzerinden sağa dönülünce 150 m. sonra ulaşılır. Tesis iki katlı olup yaklaşık 80 yatak kapasitesine sahiptir. Pansiyon içinde ayrıca banyo yapılabilecek odalar mevcuttur. Güre Köyü tüzel kişiliğine aittir. Mitolojideki aşk Tanrıçası Afrodit'in yarışmadan önce burada banyo yaptığı rivayet edilir. Acı kalevi sodyum sülfatlı oligametalik guruptan olan kaynak suyunda ayrıca kükürtlü hidrojen bulunmaktadır. Kaynak suyu çıkışta 58 °C ve havuza aktığı yerde 53 °C sıcaklık ölçülmektedir. Kronik iltihabi sendromlarda, üst solunum yolu, kadın, metabolizma ve cilt hastalıklarında su tedavi edici rol oynamaktadır. Kaynak suyun bileşiminde Potasyum iyonu %13, 5 Sodyum iyonu %279, Kalsiyum iyonu%32 Magnezyum iyonu %2, 4 Demir iyonu%0, 124, Aliminyum iyonu %2, 88 Mgr. oranında bulunmaktadır.
DERMAN KAPLICALARI : Akçay'a 12 Edremit'e 3 km. mesafede bulunmaktadır. Edremit'den İzmir'e sapılan kavşak üzerindedir. Özellikle yerli halk tarafından tercih edilen kaplıca suyu Sodyum sülfatlı oligametalik guruptandır. Suyun kaynaktaki sıcaklığı 59 °C, odalardaki sıcaklığı ise 51°C dir. Ayrıca su kaynağında mor tipi çamur bulunmaktadır. Romatizma, siyatik, lumbago, filibit ve kadın hastalıklarına iyi gelmektedir.
TARİHİ YAPILAR
KURŞUNLU CAMİİ : 1300 yılından önce Selçuklular zamanında Edremit fatihi YUSUF SİNAN tarafından yaptırılmıştır. Altı sutun üzerine beş kubbeden meydana gelmiştir. Camiinin tamamı kesme taşlardan meydana gelmiştir. Kubbe genişliği ile dikkat çeker. Avlusunda BANİ YUSUF'un mezarı bulunmaktadır.
EŞREFOĞLU RUMİ CAMİİ : (Pırasa Camii):Osmanlılar zamanında yaptırıldı. 1910 tarihinde mahalle halkı yardımları ile tamir ettirilmiş ve bugünkü duruma getirilmiştir.
HACI KABAKÇILAR EVİ : Şehrimiz İbrahimce mahallesinde bulunan 19. yüzyıl sivil mimari örneklerindendir. Kültür Bakanlığınca tescili yapılarak koruma altına alınmıştır. Halen mesken olarak kullanılmaktır. Restore edilerek müze haline getirilmesi şehrimiz turizmine canlılık sağlayacaktır.
ANTANDROS SİT ALANI : Kazdağlarını güneyinde Altınoluk civarında deniz seviyesinden 215 m yükseklikte kurulmuştur. Antik şehir, Palasgoslar tarafından inşa edilmiştir. M. Ö. VI. yüzyılda Klasik Helenistlik, Pers ve Roma dönemlerini yaşamıştır. Bizans devrinde ise bir piskoposluk merkezi olmuştur. Tepenin üzerinde bir kale ve mezarlık bulunmaktadır.
ZEUS ALTARI : Akçay'a 30 km. mesafede bulunan Küçükkuyu beldesinin 3 km. uzağında bir dağ yolu ile ulaşılan altar 250 m. yükseklikteki bir tepe üzerinde bulunmaktadır. Altar'ın Roma devrine ait olduğu sanılmaktadır.
BEHRAMKALE (ASSOS) KÖPRÜSÜ : Assos'a Ayvacık istikametinden gelindiğinde Assos girişinde Tuzla Çayı üzerinde kurulmuş Omanlı devrine ait bir köprüdür. I. Murat trafından yaptırılmıştır. Yakın zaman kadar kullanılan köprü, bu gün koruma altına alınmıştır.
ASSO (BEHRAMKALE) ANTİK KENTİ : M. Ö. VII. yüzyılda kurulmuştur. VI. yy. da bir çok Batı Anadolu kenti gibi Attik Delos'a (Deniz Birliği) üye olmuştur. İskenderin Asya seferi ile Makedonya hakimiyetine giren kent İskenderin ölümünden sonra sırasıyla Bergama Krallığı, Roma imparatorluğu Bizans ve nihayet I. Murat ile Osmanlı topraklarına katılmıştır. Antik limana ait rıhtım ve mendirek ile antrepo ve benzeri yapılardan çok azı günümüze kadar gelmiştir. Kulelerle takviye edilimiş surlar ve kapılar M. Ö. 540-530. yıllar arasında Dor düzeninde yapılmış Ion tesiri taşıyan Akrepoldeki Athena Mabedi ile akropolin etrafındaki agora ve Mabedi şehrin belli başlı kalıntılarıdır. 1881-1883 tarihlerinde bir Amerikan ekibi kazılar yapmıştır. Bu kazılardan çıkan bazı eserler Luvr ve Boston Müzelerinde görülmüştür.
İHSAN BEYLER KONAĞI : Eski Altınoluk'da bulunmaktadır. Önemli bir sivil mimari örneğidir. Kültür Bakanlığı'ndan tescillidir. Ayrıca restoresi yapılarak ziyaretlere açılmıştır. İlgili belediyece ileride müze olarak kullanılması düşünülmektedir.
