Huzurun Başkenti Marmara Adası Hakkında

Balıkesir’in tamamı adalardan oluşan ilçesi Marmara'ya bağlı olan Marmara Adası, Marmara Denizi'nin güneybatısında, Kapıdağ Yarımadası ile Şarköy arasında sığ bir deniz alanında yer alıyor.

Marmara Denizi'ndeki adaların en büyüğü olan, ismi mermer kaynaklarıyla ünlü olduğu için mermer ve Marmor’dan gelen Marmara Adası yaklaşık 110 km²’lik bir alana sahip. Adanın en yüksek noktası Radar Tepe olarak da bilinen İlyas Tepe. Marmara, zeytin üretiminde büyük gelişim sağlamış, balıkçılık ise temel geçim kaynağı.

Marmara Adası İç Liman

Marmara'ya, ada olması sebebiyle sadece deniz ulaşımı mevcut. Marmara Adası’ndan Tekirdağ, İstanbul ve Erdek’e gemi ve feribotlarla ulaşım sağlanıyor. Her gün Marmara’dan Erdek’e gemi seferleri düzenleniyor. Erdek’ten 22, İstanbul’dan 93 mil uzaklıktaki adaya İstanbul’dan deniz otobüsü, Erdek ve Tekirdağ’dan ise gemilerle ulaşım gerçekleştiriliyor.

Yararlı bağlantılar:

Marmara Adası Genel Görünüm

Adada turistik açıdan motel, pansiyon ve ziyaretçilerin ihtiyaçlarına cevap verebilecek lokantalar bulunuyor. Yakin geçmişte Rumların yaşadığı adada 36 kilise ve manastır mevcut. Bunlardan bazıları harap durumda ve sadece kalıntıları görülebiliyor. Adanın doğal yapısını oluşturan mermer ise ilk çağdan günümüze kadar önemli bir ihraç ürünü olmuş.

Marmara Adası Tarihi

Marmara Adası'nda ilk yerleşim, antik çağda Miletoslular sayesinde olmuş. Adada deniz kolonileriyle başlayan yerleşim, 15. yüzyıldan itibaren Türklerle devam etmiş. Ada halkının çoğunluğunu oluşturan Rumlar, yüzyıllarca Türklerle birlikte yaşamışlar. Lozan Anlaşması Mübadele maddesi gereği Rumlar, Yunanistan’a gitmek zorunda kalınca adaya çoğunlukla Karadeniz Bölgesi’nden gelenler ve Girit Adası’ndan mübadele ile gelenler yerleştirilmiş.

Açık Hava Müzesi

Antik ismi Prokonnesos olan Marmara Adası, Kyzikos ile beraber Delos deniz birliğine bağlanmış. İlk çağlardan itibaren mermer yatakları sebebiyle ülkeyi imar etmek isteyen Roma ve Bizans İmparatorluğu’nun en ünlü komutanlarının ilgisini çekmiş. Osmanlı döneminde yapılan cami ve sarayların mermerleri de buradan sağlanmış.

Marmara Adası, 4 Temmuz 1987 tarihine kadar Erdek’e bağlı kalmış, bu tarihten itibaren ise ilçe olarak kabul edilmiş. Marmara Adası’na bağlı 4 köy ve 2 belde bulunuyor. Bunlar: Çınarlı Köyü, Gündoğdu Köyü, Asmalı Köyü, Topağaç Köyü ile Saraylar ve Avşa beldeleri.

Marmara Adası Köyleri

Gündoğdu Köyü: Marmara Adası’nın merkezinden yaklaşık 5 km mesafede yer alan Çınarlı Köyü'nde pansiyonculuk 1985 yılından itibaren başlamış. Köyde pansiyonların yanı sıra restoranlar, benzin istasyonu ve postane mevcut. Geçmişte şaraphaneleri ve zeytinlikleriyle ünlü olan Gündoğdu artık balıkçılık ve turizmle geçiniyor.

Gündoğdu Köyü Deniz Manzarası

Çınarlı Köyü: Köy, isminden de anlaşılacağı gibi tarihi eser niteliği taşıyan çınarlarıyla ünlü. Köyde balıkçılık oldukça ilerlemiş durumda. Çınarlı, Marmara Adası'na bağlı dört köy içinde turizm sezonunu en canlı geçiren köylerden biri. Bir zamanlar pekmezi ve şarabıyla ünlü Çınarlı'da artık bu iki ürün üretilmiyor. Köyün günümüzdeki geçim kaynağı balıkçılık ve turizm. Köyde otel ve motellerle birlikte çok sayıda pansiyon bulunuyor.

Topağaç Köyü: Adanın tarım için en uygun köyü olan Topağaç, ilçe merkezinin sebze ihtiyacını önemli ölçüde karşılıyor. Adanın güneydoğu sahilindeki iki köyden biri olan Topağaç'ın bugünkü halkı Bulgaristan, Selanik ve Arnavutluk göçmenleri. Köy geniş bir ovaya kurulmuş ve verimli toprakları bulunuyor. Topağaç, adanın sebze ambarı olarak anılıyor. Taze balık ve ev yemeği yemek ya da mangal yapmak ve kendi yemeğini pişirmek isteyenler için de olanaklar mevcut ancak ateş yakmak konusunda kontrollü davranmak ön koşul, sebebiyse her yerin ağaçlarla kaplı olması.

Topağaç Köyü ve Deniz

Asmalı Köyü: Merkeze 15 km. uzaklıkta olan köy adanın son İstanbul çıkış noktası olması sebebiyle yat turizmine oldukça uygun. Asmalı'da turizmin yanında zeytincilik ve balıkçılık da gelişmiş durumda. Eski ahşap Rum evlerinin hala kullanıldığı Asmalı Köyü’nün Pomaklar ve Karadenizliler geçimlerini çam toplayarak ve balıkçılık yaparak sağlıyor. Köydeki Rumlardan kalan eski tahta evlerin duvarlarına yapılan resimler asırlardır korunuyor. Yeşillikler içindeki görkemli evleri ve sakin yaşamıyla dikkat çeken Asmalı'nın sakinleri genel olarak Sürmeneliler ve Bulgaristan göçmenleri. Köydeki bazı evler pansiyon olarak kiraya veriliyor fakat sayıları kısıtlı. Her daim taze balık bulabileceğiniz restoranı, size adanın ev yemeklerini de servis ediyor.

Saraylar Köyü: Saraylar, adanın mermer kenti. M.S. 2 - 3. yüzyıllara inen en erken buluntular, mermer ocaklarının tarihini Roma devrine kadar götürüyor ve Marmara Adası'nda yaklaşık 1800 yıldır mermer çıkarılıyor. Buradan çıkartılan mermerler dünya çapında bir üne sahip. Saraylar’da bir de açık hava müzesi mevcut. Köyün zengin mermer yataklarından çıkarılıp, işlenen mermerlerin farklı noktalara aktarılması için büyük bir limanı bulunuyor ve mermerlerin büyük bölümü ülke dışına ihraç ediliyor. Mermer ocaklarının bulunduğu köyün güney yamaçları, uzaktan bakıldığında köstebek yuvasına benziyor.

Marmara Adası Saraylar Köyü Plajı

Marmara'nın Diğer Adaları

Marmara Adaları arasında Marmara ve Avşa haricinde yerleşim olmayan, sadece fırtınaya yakalanan balıkçıların sığındığı küçük adacıklar da bulunuyor. Ekinlik, ismi gibi ekilmeye, tarıma müsait bir ada. Kapıdağ Yarımadası ile Avşa arasında ise Paşa Limanı Adası bulunuyor, Erdek’in 250 metre açıklarında da Zeytinli Adaları; Marmara Denizi’nin diğer küçük adaları.

Erdek’in yer aldığı Kapıdağ Yarımadası’nın karşısında irili ufaklı adalar sıralanıyor. Feribot, deniz otobüsü, vapur ve teknelerle ulaşılabilen bu adaların en büyüğü Marmara Adası. Diğerleri ise Avşa, Paşalimanı, Ekinlik, Zeytinli ve Koyunada. Anakaraya ve birbirlerine çok yakın olan bu adaların bazıları arasında özellikle sakin havalarda yüzerek dolaşmak mümkün. 

Avşa Adası

Marmara Adası Aktiviteler

Yürüyüş: Marmara Adası merkezi ile Saraylar arasındaki eski Nato Yolu, adanın 709 metre yüksekliğindeki Radar Tepesi’ni aşan iyi bir trekking parkuru fakat araç yolu olarak kullanılan bu yolu değil de patikaları tercih etmek isterseniz, yaklaşık 2.5 saatlik bir yürüyüşle tepeye ulaşabilirsiniz.

Marmara Adası'nın zengin bitki örtüsüne sahip coğrafyası yürüyüş tutkunları için farklı parkurlar da sunuyor. Gerek İlyas Dağı ve etrafı, gerekse Viranköy ve Tahtırevana mıntıkaları yürüyüş yapmak isteyenler için oldukça uygun.

Dağcılık: Marmara Adası coğrafi yapısı itibariyle granit ve mermer türevi kayaçlardan meydana geliyor. Bu coğrafi yapı, dağcılıkla ilgilenenler için ideal parkurlar sunuyor.

Marmara Adası Dağcılık 

Dağ Bisikleti: Marmara Adası'nın pek çok yerinde bulunan doğal patikalar ve benzeri küçük toprak yollar, dağ bisikleti sporu için ideal parkurlar meydana getiriyor.

Dalış: Adada daha önce de dalış sporu için girişimlerde bulunulmuş. Marmara Adası, Marmara Denizi’nde dalış için en uygun olan nadir yerlerden biri.

Kano: Adada özellikle Kola plajında, çift kişilik ya da tek kişilik kanolar kiralayabilir, adanın çevresini turlayabilirsiniz. .

Avcılık: Adada av yasakları haricindeki zamanlarda tavşan, keklik, kara tavuk ve çulluk avı gerçekleştiriliyor.

Olta Balıkçılığı: Adaya gelen ziyaretçilerin en çok ilgi gösterdiği konuların başında olta balıkçılığı geliyor. Balık tutmak için iskeleleri kullanabileceğiniz gibi kayıkla ada etrafında da balık tutabilirsiniz.

Marmara Adası'nda Olta Balıkçılığı

Yelken: Marmara Adası uygun rüzgar koşulları sebebyle yelken meraklıları için önemli bir uğrak noktası.

Günbatımı: Marmara Adası’nda güneşin batışı kış dönemi Asya yakasında, yaz aylarında Avrupa yakasında seyredilebiliyor. Gün batımı tutkunları Aba mevkisinde bu güzel tabiat olayına tanıklık edebilirler.

Sergiler: Marmara Adası pek çok sanatçı tarafından eserlerine konu edilmiş ve birçok sanatçı yaz tatilini burada geçiriyor. Özellikle yaz döneminde adada sergiler, konserler ve söyleşiler gerçekleştiriliyor. Bu sergilerde adalıların ürettiği çalışmalar da bulunuyor.

Marmara Adası'na Nasıl Gidilir

Haziran - Eylül ayları arasında her gün İstanbul’dan Marmara ve Avşa’ya sabah saat 09.00’da feribot seferleri mevcut. Dönüş ise Marmara Adası’ndan saat 14.15, Avşa’dan 15.00’te.

Marmara Adası’na, Erdek ve Tekirdağ’dan vapurlar da hareket ediyor. Tekirdağ’a kadar otobüsle gelip, Marmara Adası Saraylar Köyü’ne vapurla geçebilirsiniz.

Marmara Adası ve Deniz

Bazı seyahat firmaları, gemilerle karşılıklı seferler de gerçekleştiriyorlar. Adaya İstanbul Bostancı ve Yenikapı’dan deniz otobüsü ile 2,5 saatte ve Sarayburnu’ndan Mavi Marmara yolcu gemisi ile 5 saatte ulaşabilirsiniz.

Biliyor muydunuz?

Marmara Adası dünyada nem oranı en düşük olani ki adadan biri. Adada nem olmayışının nedeni ise adadan çıkan mermerin rutubeti emmesi. Ek olarak adanın havası oldukça temiz ve oksijeni bol.